ΠΕΡΙ ΠΟΛΛΩΝ ΚΑΙ ΤΙΝΩΝ ΑΛΛΩΝ - AFTER ALOSIN ALLOFRON ΕΝΝΙΟΤΕ ΚΑΙ ΑΦΡΩΝ

        Αγίου Παϊσίου Αγιορείτου Βιβλία και «Λόγοι»

5/10/10

ΠΑΙΔΕΙΑ: ΕΛΛΑΔΑ - ΦΙΝΛΑΝΔΙΑ ... 0-5!!!

Δεκαπεντάλεπτη επιλογή από την εκπομπή "ΕΡΕΥΝΑ":
"Η ΔΥΣΤΥΧΙΑ ΝΑ ΕΙΣΑΙ ΜΑΘΗΤΗΣ..." (20.01.09):


Ολόκληρη η εκπομπή "ΕΡΕΥΝΑ" - "Η ΔΥΣΤΥΧΙΑ ΝΑ ΕΙΣΑΙ ΜΑΘΗΤΗΣ..."
σε 5 συνέχειες:

| ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ (1/5) || ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ (2/5) || ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ (3/5) |

| ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ (4/5) || ΜΕΡΟΣ ΠΕΜΠΤΟ (5/5) |

O Γιαν είναι Φινλανδός. Μαθητής της Β' λυκείου, σε ένα δημόσιο λύκειο (ιδιωτικά δεν υπάρχουν στην χώρα του) στο Ελσίνκι. Η Βανέσα είναι Ελληνίδα. Μαθήτρια της Γ' Λυκείου, στο δημόσιο του Χολαργού. Συνομιλούν στο ίντερνετ. Το σχολείο του- δημόσιο- έχει μέχρι και μικρό στούντιο τηλεόρασης για να κάνουν το μάθημα δημοσιογραφίας! Κι όμως, αυτός ο «χαλαρός» νέος, που πιέζεται ελάχιστα από το σχολείο και βασανίζεται σπάνια από τον βραχνά των εξετάσεων, φοιτά σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που έρχεται σταθερά πρώτο στον κόσμο, με βάση τις αξιολογήσεις του ΟΟΣΑ, ενώ εκείνη, που βασανίζεται δέκα και δώδεκα ώρες την ημέρα σε σχολείο και φροντιστήριο και την πνίγει το άγχος, ζει σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που είχε αξιολογηθεί στην 25η θέση το 2000 κι έχει ήδη πέσει στην 28η από τις 30 υπό εξέταση χώρες του ΟΑΣΑ το 2006, στην τελευταία μέτρηση!

Από το 1000 μ.Χ. και μετά στην Ευρώπη κυριάρχησε ένας πολιτισμός που θεωρούσε ότι είχε για βάση του τον ελληνικό πολιτισμό. Όμως είχε μια μονομερή εικόνα του καθολικού αρχαίου ελληνικού πολιτισμού. Είχε εστιάσει μόνο στο λόγο. Θεωρήθηκε ότι ισχύει το "σκέφτομαι άρα υπάρχω" με αποτέλεσμα και η παιδεία να εστιάσει στη μονομερή καλλιέργεια του λόγου, του "μυαλού" και μάλιστα μόνο του μισού μυαλού, της λεκτικής σκέψης.

Το εκπαιδευτικό μας σύστημα καλλιεργεί και αξιολογεί σχεδόν αποκλειστικά τη λεκτική σκέψη. Μεταξύ των μαθητών υπάρχουν κάποιοι που είναι χαρισματικοί στη λεκτική σκέψη. Αυτοί εύκολα πρωτεύουν στο υπάρχον εκπαιδευτικό σύστημα. Υπάρχουν όμως και κάποιοι χαρισματικοί στη μη–λεκτική σκέψη. Αυτοί εμφανίζουν συμπτώματα ανάλογα με αυτά που ομαδοποιούμε κάτω από τον τίτλο Δυσλεξία. Ο χαρισματικός στη μη–λεκτική σκέψη ή απελπίζεται, το παίρνει απόφαση ότι δεν κάνει για «τα γράμματα» και στρέφεται σε τεχνολογικούς τομείς ή, αν διαθέτει αρκετό πείσμα και τσαγανό, συνεχίζει να παίζει με τα γράμματα και βρίσκει καινούργια μονοπάτια. Πολλοί επώνυμοι εφευρέτες και σπουδαίοι επιστήμονες ανήκαν σε αυτή την κατηγορία. «Ιδιαίτερα μεγάλο ποσοστό ανθρώπων που χαρακτηρίστηκαν διάνοιες έπασχαν από κάποια μορφή αυτισμού και δη τη δυσλεξία. Ο Λεονάρντο ντα Βίντσι, ο Τόμας Εντισον, ο Πικάσο, αλλά και ο Αϊνστάιν. H εξήγηση που δίνουν τελευταία οι επιστήμονες είναι ότι ο δυσλεκτικός εγκέφαλος «σκέπτεται» αποτελεσματικότερα με εικόνες και όχι με λέξεις, και για τον λόγο αυτόν λειτουργεί συντριπτικά ταχύτερα από τον κοινό εγκέφαλο. Ο ίδιος ο Αϊνστάιν είχε δηλώσει ότι κατά τη σύλληψη των ιδεών του “οι λέξεις δεν έπαιζαν κανέναν ρόλο. Ηταν κυρίως ξεκάθαρες εικόνες αυτές που μου έρχονταν”» .

Ο Ελληνισμός μέχρι πριν μερικές δεκαετίες εθεωρείτο ο πολιτισμός του λόγου, της λογικής, της λεκτικής σκέψης. Αναγνωρίστηκε όμως τελικά η λειτουργικότητα της εικόνας, η αναγκαιότητα της καθολικής καλλιέργειας του ανθρώπου. Η Ευρώπη, λέξη ελληνική, επιτέλους κατάφερε και ως πολιτισμικός χώρος να ξεπεράσει τον σακάτικο, μονομερή, νοησιαρχικό Ελληνισμό που κληρονόμησε από τον Μεσαίωνα και να προσεγγίσει τον οικουμενικό, πανανθρώπινο ελληνικό πολιτισμό. Μετά την εκτροπή που προκάλεσε το Σχίσμα (απολυτοποίηση του λόγου – νοησιαρχία) προσέγγισε η Ευρώπη τον τελευταίο αιώνα, τον καθολικό, τον ολοκληρωμένο άνθρωπο. Δόθηκε η πρέπουσα σημασία στην καλλιέργεια και της καλαισθησίας και της δύναμης. Έπαψε να κυριαρχεί ο κουτσός, σακάτικος Ελληνισμός, που τόσους αιώνες βασάνιζε τους θνητούς με την μονομερή καλλιέργεια του «μυαλού». Κι αυτό είχε σαν συνέπεια να δημιουργηθούν νέα σχολεία, καινούργια εκπαιδευτικά συστήματα για παράδειγμα σαν αυτό της Φινλανδίας. Δυστυχώς όμως εδώ, στον τόπο που γεννήθηκε εκείνος ο καθολικός πολιτισμός η παιδεία μας παραμένει εγκλωβισμένη στην μονομερή καλλιέργεια του «μυαλού» και μάλιστα μόνο του μισού. Στα σχολεία μας καλλιεργούμε και αξιολογούμε μόνο τη λεκτική σκέψη.


Αναλυτικότερα για την ΔΥΣΛΕΞΙΑ:
ΤΟ ΧΑΡΙΣΜΑ ΤΗΣ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ


Αναλυτικότερα για τον Ελληνισμό και την μετά το Σχίσμα αλλοίωσή του:
ΠΡΩΤΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ...

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ...


Kαλημέρα Σχολείο
Καλημέρα Θλίψη

Γράφει ο Αλέξανδρος Πιστοφίδης

Άνοιξαν τα σχολεία. Για κάποιους ένα ευχάριστο και μοναδικό γεγονός, για τους περισσότερους θλιβερό. Σε μια μακρινή χώρα, στη Φινλανδία, που εδώ και μια δεκαετία οι μαθητές της βγαίνουν πρώτοι σε όλες τις διεθνείς αξιολογήσεις του ΟΟΣΑ (οι δικοί μας τελευταίοι), γιορτάζουν τις μέρες αυτές. Γιορτάζουν, γιατί μετά από δύο μήνες διακοπών βρέθηκαν ξανά με τους συμμαθητές και δασκάλους φίλους τους, στη μικρή κοινότητα του σχολείου τους. Στη Φινλανδία, στα πολυθέσια και ολοήμερα σχολεία θα βρεις παιδιά από 8 μηνών μέχρι 16 ετών. Όταν εργάζονται και οι δύο γονείς μπορούν να αφήσουν το 8 μηνών και άνω παιδί τους στο σχολείο μαζί με τα μεγαλύτερα αδερφάκια του. Στη μικρή κοινότητα του σχολείου θα βρεις παιδιά με ειδικές ανάγκες, αφού, σκοπίμως, δεν υπάρχουν ειδικά ιδρυματικά-σχολεία. Θα βρεις βρέφη, να μαθαίνουν από μικρά να συνυπάρχουν με μεγάλους και αναπήρους, όπως στην κοινωνία των μεγάλων, καλλιεργώντας το αίσθημα της ευθύνης και της αλληλεγγύης των μεγάλων παιδιών προς τα μικρότερα και προς τα διαφορετικά. Στη Φινλανδία γιορτάζουν, γιατί θα βρεθούν πάλι σε σχολεία με σύγχρονα εργαστήρια και αμφιθέατρα, με κλειστά γυμναστήρια και πισίνες, με ειδικές αίθουσες χαλάρωσης και σάουνας, με εστιατόρια με το δωρεάν φαγητό και το σημαντικότερο, γιατί θα μάθουν και θα δημιουργήσουν γνώση με τους δασκάλους φίλους τους, παίζοντας, συζητώντας και μελετώντας διάφορα βιβλία και όχι ένα υποχρεωτικό σε κάθε μάθημα, όπως στην Ελλάδα. (Οι δάσκαλοί μας, ακόμη και να θέλουν να πάρουν πρωτοβουλίες δημιουργικής μάθησης δεν μπορούν. Είναι υποχρεωμένοι να δουλέψουν με συγκεκριμένα βιβλία με έναν στόχο: «να βγει όπως-όπως η ύλη», αποστηθισμένη βεβαίως).

Τα παιδιά στη Φινλανδία, στις πρώτες έξι τάξεις, κάνουν συχνά τεστ, όχι όμως για να βαθμολογηθούν (να τιμωρηθούν όπως τα ελληνόπουλα) αλλά για να διαπιστωθούν οι αδυναμίες τους ώστε να τους παρασχεθεί εξατομικευμένη ενισχυτική διδασκαλία. Η φιλοσοφία τους είναι, «η βαθμολογία αποθαρρύνει και ωθεί ακόμη περισσότερο στην άρνηση μάθησης τον κακό μαθητή, ενώ επιβραβεύει τον καλό μαθητή, που έτσι κι αλλιώς δεν χρειάζεται την επιβράβευση». Τα παιδιά στη Φινλανδία μπορούν ήδη από τις πρώτες τάξεις, να επιλέξουν ακόμη και το ημερήσιο πρόγραμμά τους. Ένα παιδί της δευτέρας δημοτικού, μπορεί μια ημέρα να επισκεφτεί κάποιο μάθημα της τρίτης ή ακόμη και της πρώτης, αν νομίζει πως αυτό χρειάζεται περισσότερο. Τα παιδιά στη Φινλανδία αλλά και σε πολλές άλλες χώρες, που το εκπαιδευτικό τους σύστημα είναι ανάμεσα σε εκείνο των πρώτων πέντε στον κόσμο, όπως στην Ιαπωνία, Κορέα και Καναδά, όταν έχουν τεστ στα μαθηματικά, φυσική, χημεία, ακόμη και στη γλώσσα τους, επιτρέπεται να έχουν μαζί τους βοήθημα (βιβλίο με τους μαθηματικούς, φυσικούς, χημικούς τύπους και λεξικό γλώσσας). Οι παιδαγωγοί τους δεν έχουν κανένα λόγο να απαιτήσουν από τα παιδιά να μάθουν απ έξω πράγματα, που μετά από μερικές εβδομάδες δε θα θυμούνται. Αυτό που τους ενδιαφέρει είναι να μάθουν τα παιδιά τους να σκέπτονται λογικά, με κριτική αναλυτική σκέψη, κατανοώντας περίπλοκα νοήματα και αλληλοσυσχετισμούς. Με λίγα λόγια, τους ενδιαφέρει να αγαπήσουν τα παιδιά τη μάθηση και το βιβλίο για να συνεχίσουν να μαθαίνουν μόνα τους. Με το ζόρι δε μαθαίνει κανείς. Με το ζόρι μπορείς μόνο να αποστηθίσεις ξένη γνώση, για λίγο καιρό. Όταν το απόγευμα, μετά την ενισχυτική διδασκαλία, οι Φινλανδοί μαθητές πάνε στο σπίτι, αφήνουν τη σάκα με τα βιβλία στο σχολείο. Όλη η υπόλοιπη ημέρα τους ανήκει. Χαίρονται την παιδικότητά τους. Τεστ για το σπίτι απαγορεύονται. Η λέξη φροντιστήριο δεν υπάρχει ούτε στο λεξικό τους. Είναι πρώτα στην Ευρώπη στην ανάγνωση εξωσχολικών βιβλίων και τελευταία σε τηλεθέαση. Τα ελληνόπουλα τρέχουν από

φροντιστήριο σε φροντιστήριο σαν κουρδιστά πορτοκάλια. Το μόνο που τους μένει μετά, είναι να καθίσουν εξαντλημένα μπροστά στην τηλεόραση μέχρι να τους πάρει ο ύπνος. Σε καμιά άλλη χώρα του κόσμου δε βλέπεις παιδιά με τσάντες να κυκλοφορούν μέχρι τα μεσάνυχτα τρέχοντας σαν τον Βέγγο να προλάβουν το επόμενο μάθημα αποστήθισης, προς μεγάλη ικανοποίηση των φροντιστηρίων. Είναι δυνατόν αυτά τα τραύματα της χαμένης παιδικότητας να μην έχουν βαθιές και μακροχρόνιες ψυχικές συνέπειες; Τα περισσότερα ελληνόπουλα πάνε άκεφα σε άθλια δημόσια σχολεία, που μοιάζουν σαν γκαράζ αυτοκινήτων. Θα συναντήσουν δασκάλους, στην πλειονότητά τους σκυθρωπούς και δίχως όρεξη, που από τότε που τελείωσαν τις σπουδές τους δεν έχουν ανοίξει βιβλίο. Θα συναντήσουν δασκάλους, για τους οποίους η λέξη εξατομικευμένη προσέγγιση μαθητή με ιδιαίτερα προβλήματα, υπάρχει μόνο στα λεξικά. Θα πρέπει να αποστηθίσουν κακογραμμένα βιβλία πάνω στα οποία θα εξεταστούν. Όποιος έχει την καλύτερη μνήμη ή τις καλύτερες τεχνικές αποστήθισης, όχι απαραίτητα και το καλύτερο μυαλό, θα επιβραβευθεί. Οι κακοί μαθητές θα τιμωρηθούν και θα σπρωχθούν στη μαθησιακή άρνηση. Η μαθητική διαρροή στη χώρα μας, σε κάποιες περιοχές ξεπερνά το 30% , ενώ στη Φινλανδία είναι σχεδόν ανύπαρκτη. Η απάντηση της υπουργού παιδείας τους είναι: «είμαστε μια μικρή χώρα και δεν έχουμε την πολυτέλεια να χάσουμε ούτε έναν μαθητή».

Γιατί αλήθεια συμβαίνουν όλα αυτά τα τραγικά, στο σημαντικότερο τομέα μιας χώρας όπως είναι η παιδεία, από την οποία εξαρτώνται όλα τα άλλα; Γιατί βασανίζουμε δίχως λόγο ότι πολυτιμότερο έχουμε, τα παιδιά μας; Γιατί, ενώ πληρώνουμε τα περισσότερα λεφτά στον κόσμο για την παιδεία (στην παραπαιδεία των φροντιστηρίων), έχουμε μια τόσο άθλια δημόσια παιδεία; Την απάντηση μας την έδωσε πριν λίγες ημέρες ο κος Βουλγαράκης: «υπάρχουν βουλευτές που τα δίδακτρα που πληρώνουν για τα παιδιά τους στα ιδιωτικά σχολεία είναι περισσότερα από τα εισοδήματα που δηλώνουν στο πόθεν έσχες»!!! Κυβερνώντες και εξουσιάζοντες, που στέλνουν τα παιδιά τους σε πανάκριβα ιδιωτικά σχολεία, δεν έχουν κανένα λόγο να δώσουν λεφτά στη δημόσια παιδεία, όπως δεν έχουν κανένα λόγο να δώσουν λεφτά για τη δημόσια υγεία αφού αν χρειαστεί, οι ίδιοι και τα παιδιά τους θα πάνε στο Memorial. Αυτή είναι η μοναδική εξήγηση και καμία άλλη για τα άθλια δημόσια σχολεία μας. Όλα τα άλλα είναι δικαιολογίες προς βλάκες!

Στη Φινλανδία, ο γιος του πρωθυπουργού, του προέδρου της ΝΟΚΙΑ, του θυρωρού της πολυκατοικίας και του χασάπη της γειτονιάς πάνε στο ίδιο δημόσιο σχολείο. Γι αυτό και έχουν κάθε λόγο να δίνουν τα διπλάσια ακριβώς λεφτά από εμάς, γύρω στο 7% του ΑΕΠ, για την παιδεία τους. «Βάση της εκπαίδευσής μας είναι η ισότητα όλων στο σχολείο», λέει η υπουργός τους. Οι Φινλανδοί αγαπούν την πατρίδα τους, όχι ακροδεξιά και θεωρητικά σαν μια αφηρημένη ιδέα, αλλά σαν ζωντανό οργανισμό. Γι αυτούς πατρίδα είναι πάνω απ' όλα ο λαός τους, οι άνθρωποί τους, τα παιδιά τους.


Το άρθρο αυτό του Αλέξανδρου Πιστοφίδη έχει αναρτηθεί σε πολλά ιστολόγια αλλά είναι άγνωστη η πρωτογενής πηγή δημοσίευσης.




«H Φινλανδία επενδύει στη γνώση»


H υπ. Παιδείας Tuula Haatainen μιλά
για το εκπαιδευτικό θαύμα στην πατρίδα της


Tης απεσταλμένης μας στο Eλσινκι Pιτσας Mασουρα


H Φινλανδία, μια χώρα μόλις 5,2 εκατ. κατοίκων, στο μεταίχμιο Δύσης και Aνατολής, βρίσκεται σήμερα στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος της εκπαιδευτικής κοινότητας της Eυρώπης, αν όχι και του κόσμου ολόκληρου, με αφορμή τις υψηλότατες επιδόσεις των μαθητών της σε διαγωνισμούς παγκοσμίου εμβέλειας. Διεθνούς κύρους εφημερίδες και περιοδικά, μεγάλοι τηλεοπτικοί σταθμοί, όπως το BBC, βρίθουν δημοσιευμάτων και εκπομπών για το φινλανδικό μοντέλο εκπαίδευσης και δεκάδες δημοσιογράφοι, κυβερνητικοί παραγόντες, αλλά και εκπαιδευτικοί σπεύδουν στο Eλσίνκι για να διαπιστώσουν από κοντά τα αίτια αυτής της εκτίναξης. Kαι φυσικά όλοι ευελπιστούν να ανακαλύψουν το… φοβερό μυστικό που κρύβεται πίσω από την εντυπωσιακή άνοδο του επιπέδου των μαθητών. Yπάρχει, όμως, πράγματι, κάποιο μυστικό;

H «K» επισκέφθηκε το Eλσίνκι και είχε την τιμή και τη χαρά να συναντηθεί με την υπουργό Παιδείας, Tuula Haatainen, η οποία, στην πολυκομματική κυβέρνηση της χώρας, εκπροσωπεί τους Σοσιαλδημοκράτες. H κ. Haataine εξήγησε τους λόγους για τους οποίους το εκπαιδευτικό σύστημα της Φινλανδίας θεωρείται επιτυχημένο. Tο πώς δηλαδή έχει επιτευχθεί υψηλή αποδοτικότητα, παρότι το κόστος δεν είναι το ίδιο υψηλό και το ποσοστό επί του AEΠ δεν ξεπερνά το 5,2%.


Kοινωνία της γνώσης

Tο ενιαίο σχολείο από το 7ο έτος της ηλικίας των παιδιών έως το 16ο, η προώθηση της ιδέας των ίσων ευκαιριών για όλους τους μαθητές, η συνέχεια του εκπαιδευτικού συστήματος, ανεξαρτήτως των κυβερνητικών αλλαγών στην κορυφή του υπουργείου Παιδείας, η πολιτική της συναίνεσης, το αποκεντρωμένο σχολείο, τη διοικητική ευθύνη του οποίου φέρει αποκλειστικά η Tοπική Aυτοδιοίκηση, το άρτιο σύστημα δημόσιων βιβλιοθηκών, η ύπαρξη του Eθνικού Eκπαιδευτικού Συμβουλίου όπου χαράσσονται βασικές κατευθυντήριες γραμμές της εκπαίδευσης και η στενή συνεργασία του συνόλου της εκπαιδευτικής κοινότητας με το υπουργείο Παιδείας αποτελούν τους βασικούς λόγους που, κατά την υπουργό Παιδείας, η Φινλανδία εξελίσσεται σε κοινωνία της γνώσης. Aν όμως θα θέλαμε επιγραμματικά να περιγράψουμε αυτό που συμβαίνει σήμερα στη Φινλανδία είναι ότι η εκπαίδευση έχει αναχθεί σε αγαθό υψηλής αξίας.

- Kυρία υπουργέ, πίσω από το επιτυχημένο εκπαιδευτικό σας σύστημα κρύβεται κάποιο μυστικό που θα θέλατε, ίσως, να μας αποκαλύψετε;

- Eίναι αλήθεια ότι το υπουργείο Παιδείας κατακλύζεται από διεθνείς αντιπροσωπείες που θέτουν το ίδιο ακριβώς ερώτημα μ’ εσάς. Πώς καταφέραμε με ένα μέτριο κόστος τέτοια υψηλά ποσοστά επιτυχίας στην εκπαίδευση. Σας διαβεβαιώ ότι δεν υπάρχουν μυστικά. Στη Φινλανδία, όμως, σεβόμαστε πραγματικά την εκπαίδευση και επενδύουμε σ’ αυτήν, με στόχο την παροχή ίσων ευκαιριών για τους μαθητές και τους φοιτητές μας. Eχουμε πειστεί ότι μέσω της εκπαίδευσης, η οικονομία στις σύγχρονες κοινωνίες λειτουργεί αποτελεσματικότερα, δίδοντας παράλληλα στην αγορά εργασίας τη δυνατότητα να αποδίδει τα μέγιστα προς όφελος της ευημερίας του συνόλου.

Aν θέλουμε να αναζητήσουμε τις ρίζες αυτής της προσπάθειας, θα πρέπει να γυρίσουμε πίσω στη δεκαετία του ‘70, όταν πήραμε την απόφαση να εφαρμόσουμε ενιαίο εννεαετές εκπαιδευτικό σύστημα για όλους ανεξαιρέτως τους μαθητές μας, από τα 7 έως τα 16 τους χρόνια.


Δασκάλοι με μάστερ

- Δηλαδή αποφύγατε να δημιουργήσετε μαθητές δύο ταχυτήτων;

- Aκριβώς. Συναποφασίσαμε ότι θα προχωρήσουμε με όλους τους μαθητές, επιδιώκοντας υψηλό επίπεδο εκπαίδευσης για όλα τα παιδιά ώς τα 16 τους. Aλλά δεν σταθήκαμε μόνο στο ολοκληρωμένο εννεαετές σχολείο. Eνδιαφερθήκαμε και για τους δασκάλους, τον πυρήνα, αν θέλετε της εκπαίδευσής μας και επενδύσαμε πάνω τους. Γι’ αυτό μην εκπλαγείτε αν σας πω ότι οι δάσκαλοι στη συντριπτική τους πλειοψηφία έχουν μεταπτυχιακό δίπλωμα, ενώ εκπαιδεύονται κατά τη διάρκεια της δουλειάς τους. Nομίζω ότι αυτό δεν συμβαίνει σε πολλές άλλες χώρες. Yπάρχει και κάτι ακόμη που οφείλω να σας τονίσω. Eνα μεγάλο κομμάτι της επένδυσής μας πηγαίνει στα παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες. Στόχος μας είναι να εντοπίσουμε όσο το δυνατόν νωρίτερα τα παιδιά αυτά, κυρίως στο νηπιαγωγείο ή στον παιδικό σταθμό, και ευθύς αμέσως να τους παράσχουμε επιπλέον βοήθεια και υποστήριξη.

- Yπάρχει νομοθετικό πλαίσιο γι’ αυτά τα παιδιά;

- Bεβαίως, είναι το σύστημά μας που προβλέπει αμέριστη φροντίδα για τα παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες.


Παντού βιβλιοθήκες

- Ποιοι άλλοι παράγοντες συντελούν στην υψηλή αποδοτικότητα του εκπαιδευτικού σας συστήματος;

- Nομίζω ότι έχουμε ένα πολύ επιτυχημένο σύστημα δημόσιων βιβλιοθηκών. Eίναι ένα από τα καλύτερα στον κόσμο, είναι δωρεάν, έχει ποιότητα και όλοι, παιδιά και μεγάλοι, έχουν πρόσβαση στη νέα τεχνολογία, στα e-mails, μπορούν να παρακολουθήσουν μαγνητοφωνημένες ομιλίες, να δανειστούν βιβλία, αλλά και βιντεοταινίες εκπαιδευτικού περιεχομένου. Eχουμε φροντίσει οι δημόσιες βιβλιοθήκες να βρίσκονται κοντά στα σχολεία για να μπορούν δάσκαλοι και μαθητές να τις χρησιμοποιούν. Mα κυρίως για να μάθουν τα παιδιά να διαβάζουν. Δεν είναι τυχαίο ότι τα παιδιά μας είναι πρώτα στο διάβασμα και το γράψιμο.

- Kαι οι ξένες γλώσσες;

- Ξέρετε, η γνώση έρχεται και μέσα από την τεχνολογία, τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, αλλά και από τα game boys. Tα παιδιά αποκτούν την πρώτη τους επαφή με την ξένη γλώσσα μέσα από αυτήν τη διαδικασία. Eνας άλλος δρόμος είναι η τηλεόραση. Δεν μεταγλωττίζουμε τα προγράμματα· έτσι τα παιδιά από πολύ νωρίς προσπαθούν να διαβάζουν τους υπότιτλους και παράλληλα ακούνε την ξένη γλώσσα που τις περισσότερες φορές είναι η Aγγλική. Kαι τα δικά μου παιδιά έτσι ξεκίνησαν. Tα Iσπανικά είναι επίσης μια πολύ δημοφιλής γλώσσα στη Φινλανδία, ενώ τα Σουηδικά είναι υποχρεωτικά.


Aξιολόγηση καθηγητών

- Yπάρχει σύστημα αξιολόγησης των δασκάλων, των καθηγητών;

- Bεβαίως. Eχουμε το Eθνικό Συμβούλιο Aξιολόγησης για την ποιότητα και την εύρυθμη λειτουργία του συστήματος. Θα πρέπει όμως να σας υπενθυμίσω ότι οι δήμοι διορίζουν τους δασκάλους και ο διευθυντής έχει μεγάλο μέρος της ευθύνης για την απόδοση των δασκάλων.

Tο σύστημα της αξιολόγησης, στα Πανεπιστήμια κυρίως, λειτουργεί ως το καρότο για τη βελτίωσή τους και δεν είναι λίγα εκείνα τα Πανεπιστήμια τα οποία αυξάνουν τον αριθμό των μάστερ τους.

- Kαταβάλλονται δίδακτρα;

- H εκπαίδευση είναι δωρεάν. Mία από τις βασικές αρχές του συστήματός μας είναι η δωρεάν Παιδεία. O καθένας έχει δικαίωμα στη μόρφωση, ακόμη κι ένας ξένος. Tα Πανεπιστήμια έχουν βιβλιοθήκες, ο φοιτητής μπορεί να δανειστεί όσα βιβλία χρειάζεται, χορηγούμε δάνεια, νομίζω εν γένει ότι οι φοιτητές μπορούν να τα βγάλουν πέρα καλά, φυσικά συνυπολογίζοντας το κόστος ζωής.


Συνεργασία με επιχειρήσεις

- Oι αρχές της ανταγωνιστικής οικονομίας διδάσκονται από τα πρώτα μαθητικά χρόνια ή φτάνουν στις τελευταίες τάξεις του σχολείου οι μαθητές για να αντιληφθούν τη σημασία και τη βαρύτητα τέτοιων εννοιών;

- Nα υποθέσω ότι με ρωτάτε για τις επιχειρήσεις και την ανταγωνιστικότητα. Πράγματι, αυτή η ενότητα εντάσσεται στα μαθήματα για την κοινωνία, για το πώς λειτουργεί η κοινωνία, κάτι που αποτελεί τμήμα της βασικής εκπαίδευσης των μαθητών και υπόθεμα στο κεφάλαιο Iστορία. Aυτό το κομμάτι των σπουδών αναμένεται να γίνει υποχρεωτικό, ως χωριστή ενότητα, στο Λύκειο (μετά το ενιαίο, ολοκληρωμένο σχολείο) από την αρχή της επόμενης χρονιάς.

Eκείνο που μας ενδιαφέρει, είναι να βοηθήσουμε τα παιδιά να καταλάβουν τους κανόνες λειτουργίας της οικονομίας, να αντιληφθούν τι σημαίνει επιχειρηματικότα, τι σημαινει χρέος και πίστωση· όλα αυτά τα μαθήματα αρχίζουν γύρω στην ηλικία των 13 ετών και πολλές φορές συνεργαζόμαστε με επιχειρήσεις, προκειμένου τα παιδιά να έχουν ακριβέστερη εικόνα.


Tο σχολικό σύστημα στη Φινλανδία

- Πόσο νωρίς αρχίζει το σχολείο στη Φινλανδία;

- Tα παιδιά πηγαίνουν στο κανονικό σχολείο στα 7 τους χρόνια. Πριν από αυτό υπάρχει μια προκαταρτική τάξη (pre-school) μεταξύ του 6ου και του 7ου έτους της ηλικίας τους, ένα σύστημα που δεν είναι υποχρεωτικό, παρ’ ότι το 96% των παιδιών μας το παρακολουθεί. Nωρίτερα, πηγαίνουν στο νηπιαγωγείο ή στους παιδικούς σταθμούς.

- Πόσες ώρες μένουν οι μαθητές στο σχολείο;

- Yπάρχει ένας γενικός κανόνας σε εθνικό επίπεδο. Δεκαεννέα ώρες στην αρχή, 23 αργότερα για να καταλήξουμε στις μεγάλες τάξεις στις 30 ώρες. Aλλά είναι οι δήμοι αυτοί που προσαρμόζουν τα ωράρια ή προτείνουν επιμήκυνσή τους, οι δήμοι οι οποίοι βεβαίως έχουν και την ευθύνη των σχολείων.

- Δηλαδή υπάρχει ενεργός συμμετοχή της Tοπικής Aυτοδιοίκησης;

- Eίναι ευθύνη των δήμων να ρυθμίζουν τα της βασικής εκπαίδευσης. Συνολικά έχουμε 450 δήμους και ο καθένας από αυτούς αναλαμβάνει να προσφέρει εκπαίδευση σε όλα τα παιδιά της περιφέρειάς του, ενώ σε συνεργασία με το συμβούλιο των γονέων και κηδεμόνων αποφασίζει για τον διορισμό του διευθυντή και των δασκάλων.

H κρατική επιχορήγηση προς τους δήμους αγγίζει το 57%, από εκεί και πέρα αναλαμβάνουν οι δήμοι να καλύψουν τα υπόλοιπα.


Mε εισαγωγικές εξετάσεις στα AEI

- Στην Eλλάδα το εκπαιδευτικό σύστημα είναι προσανατολισμένο στις πανεπιστημιακές εξετάσεις. Mαθητές και γονείς εργάζονται εντατικά και στα λεγόμενα φροντιστήρια με στόχο μια θέση στο πανεπιστήμιο. Oι οικογένειες αιμορραγούν. Eίναι το ίδιο σύστημα και σ’ εσάς;

- H αλήθεια είναι ότι στο πανεπιστήμιο οι μαθητές εισάγονται με εξετάσεις. Eίμαστε 5.2 εκατ. πολίτες κι έχουμε 20 πανεπιστήμια και 29 πολυτεχνεία. Oταν οι μαθητές ολοκληρώνουν τις σπουδές τους στο Λύκειο (16 – 19 ετών), συμμετέχουν σε πανεθνικές εξετάσεις. Eξετάζονται στη μητρική γλώσσα, στη δεύτερη εθνική (είτε προκειται για τη φινλανδική είτε για τη σουηδική), μια ακόμη ξένη γλώσσα και είτε μαθηματικά είτε ένα μάθημα γενικών σπουδών. Στις γενικές σπουδές, ο μαθητής μπορεί να επιλέξει ανάμεσα στη Bιολογία, στη Γεωγραφία, στη Xημεία, στη Φυσική, στην Iστορία και στις Πολιτικές Eπιστήμες, στη Φιλοσοφία ή στην Ψυχολογία.

Bεβαίως, θα πρέπει να σας διευκρινίσω ότι προκειμένου για την Iατρική ή τη Nομική Σχολή, οι μαθητές παρακολουθούν επιπλέον μαθήματα, πληρώνουν επιπλέον χρήματα ενδεχόμενως για δύο ή και τρία χρόνια, ξέρετε, παίρνουν χρόνο αυτές οι σχολές και χρήμα μαζί. Γι’ αυτό αυτήν την περίοδο μελετάμε συνολικά το σύστημα, προκειμένου να διευκολύνουμε τους μαθητές στις εισαγωγικές τους εξετάσεις, κάτι που θα το πετύχουμε σε συνεργασία με τα πανεπιστήμια.


Tο υπουργείο ελέγχει τα ιδιωτικά πανεπιστήμια

- Tο Σύνταγμα σας απαγορεύει τη λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων;

- Oχι, δεν υπάρχουν τέτοιοι περιορισμοί στο φινλανδικό Σύνταγμα. Ωστόσο, σύμφωνα με τη νομοθεσία μας, το υπουργείο Παιδείας θα αποφασίσει ποιο πανεπιστήμιο θα δώσει μάστερ. Mπορεί ακόμη και το Kέμπριτζ να εγκατασταθεί εδώ, αλλά το υπουργείο θα αποφασίσει αν το πτυχίο που θα χορηγεί θα αναγνωρίζεται στη Φινλανδία.

- Oρίστε μας τη διαφορά ανάμεσα στα πανεπιστήμια και τα τεχνολογικά ιδρύματα (Polytechnics) στο δικό σας εκπαιδευτικό σύστημα.

- Tα πανεπιστήμιά μας απολαμβάνουν καθεστώς υψηλής αυτονομίας, παραμένουν όμως υπό την επίβλεψη του κράτους και αποτελούν το ακαδημαικό σκέλος της ανωτάτης εκπαίδευσης. Eίναι η δεξιοτεχνία, η έρευνα, η πορεία προς το διδακτορικό.

Oι τεχνολογικές σχολές είναι ιδρύματα που είτε ανήκουν στους δήμους είτε σε ιδιώτες, χορηγούν μπάτσελορ, βρίσκονται κοντά στις ανάγκες της αγοράς εργασίας, αποφοιτούν από αυτά νοσοκόμες, φυσιοθεραπευτές, κοινωνικοί λειτουργοί, αλλά και μηχανικοί και μουσικοί. Για την είσοδο στα πολυτεχνεία χρειάζεται ο μαθητής, είτε να δώσει τις γενικές, εθνικές εξετάσεις είτε να έχει τελειώσει τις σπουδές του στην τεχνική εκπαίδευση.

Aυτήν την περίοδο αναζητούμε τρόπους ενίσχυσης των τεχνολογικών σχολών, δηλαδή να χορηγούν από κάποια στιγμή και πέρα μάστερ, όπως και τα πανεπιστήμια.

- Πόσο συχνά αλλάζει το εκπαιδευτικό σύστημα; Kάθε κυβέρνηση προβαίνει στις δικές της αλλαγές;

- Oχι, οφείλω να πω ότι στη Φινλανδία υπάρχει μια συνέχεια. H εκπαίδευση δεν είναι κάτι απλό και εύκολο. Xρειάζεται να «ανθίσει» η συναίνεση, να χαράσσονται μακροπρόθεσμα σχέδια, να αναζητούμε σωστές λύσεις· σας είπα προηγουμένως ότι προχωράμε σε έρευνες για τα τεχνολογικά ιδρύματα. Bρισκόμαστε σε στάδιο αναμονής.

- Ποιο είναι το ποσοστό στο AEΠ για την εκπαίδευση και ποιο επί των δημόσιων δαπανών;

- 5,2 % του AEΠ και 11,9 ως ποσοστό επί του συνόλου των δημόσιων δαπανών.

- Πείτε μας, οι νέοι της Φινλανδίας είναι αισιόδοξοι για το μέλλον της Eυρωπαϊκής Eνωσης;

- Eίναι πράγματι αισιόδοξοι. Πιστεύουν ότι η E.E. τους ανοίγει δρόμους και ευκαιρίες. Oι νέοι άνθρωποι καταλαβαίνουν τη σημασία της μεγάλης ευρωπαϊκής αγοράς. Bεβαίως, προτιμούν να εξερευνούν για μικρό χρονικό διάστημα στην ευρωπαική αγορά και στη συνέχεια να επιστρέφουν για να εργαστούν στη Φινλανδία.


ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ την εφημερίδα ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

 
ΠΕΡΙ ΠΟΛΛΩΝ